Tag Archives: 3

The Maze Runner av James Dashner

The Maze Runner by James DashnerTenk deg korleis det er å vere ei forsøksmus som heile tida må springe rundt i ein labyrint. Labyrinten endrar seg frå dag til dag og i tillegg inneheldt den andre farar. Då vil du få ein god ide om korleis livet er for gutane (og den eine jenta) i The Maze Runner av James Dashner.

Eg hadde sett fram til å lese denne boka. Den såg veldig spennande ut og blir ofte samanlikna med den fabelaktige Dødslekene/The Hunger Games av Suzanne Collins.  Dessverre så endte eg opp med meir blanda følelsar for The Maze Runner.

Den startar veldig bra. Thomas vaknar opp i eit mørk og bråkete lite rom. Det einaste han kan hugse om seg sjølv er fornamnet, alt anna er vekke. Det mystiske rommet bevegar seg, snart opnar luke i taket seg og han befinn seg saman med ein stor flokk ukjente gutar på ein ukjent stad.

Det var her frustrasjonen begynte. På dei neste sidene prøver Thomas å finne ut kva for stad han har hamna på. Denne informasjonen må han stort sett vente på og den informasjonen han får er veldig oppstykka. Det er berre irriterande! For Thomas og for meg som lesar.  Generelt sett så har eg ingenting i mot at forfattaren heldt tilbake informasjon for å bygge opp historien, men eg protesterer når det virkar som om informasjon som kunne vore gitt i løpet av to sider blir gitt ut litt etter litt kun for å gjere boka litt lenger. Kanskje forfattaren og forlaget syntes at det ville forlenge og intensivere spenninga? Ikkje veit eg.

Heldigvis blir tempoet betre etterkvart. Utanom nokre stopp når Thomas bekymrar seg over den manglande hukommelsen sin eller når det tar alt for lang tid å hale litt enkel informasjon ut av ein av guttane i labyrinten, så er det faktisk veldig spennande.

Eg skulle ønske at eg vart meir følelsesmessig knytta til personane i boka. Eg trur eg ville vore det dersom eg ikkje hadde vore litt på kant med boka nesten frå begynnelsen av.

Som sagt før så har eg blanda følelsar. Eg syns at ein litt meir fortetta versjon av historien i The Maze Runner har alt som skal til for å gjere dette til ei storarta første bok i ein trilogi. Og sjølv om eg mislikar at historien haltar avgarde til å begynne med så må eg applaudere måten den får farten opp på etterkvart. Den spennande avslutninga som tydeleg viser at Thomas og dei andre guttane har fleire problem som ventar på dei, er også veldig bra. Lesarar som ikkje datt av i byrjinga på boka vil definitivt vere interesserte i å finne ut kva som skjer i bok nummer 2: The Scorch Trials.

Eg har høyrt rykte om at The Maze Runner skal komme på norsk, men førebels er den berre tilgjengeleg på engelsk.

Hjå meg får boka berre 3+, som straff for uthalingstaktikk.

Her kjem omtalar frå ein del folk som ikkje vart så irriterte som meg:

Vi er de døde

Vi er de døde av Tore Oksholen handlar om Caspar. Caspar ftyktar turen fram og tilbake til skulen, det er nemlig to karar som er etter han. Ein dag får dei tak i han og prøver å brenne handa hans med ein lighter. Caspar blir redda av ei jente han aldri har sett før og som ingen andre kan sjå.

Bestefaren til Caspar jobba som brannmann i mange år, og han fortel historiar om ildbarnet. Caspar prøver å finne ut meir og oppdagar at historiar om ildbarnet har dukka opp langt bakover i tida. Kven er ho eigentleg? Finst ho i det heile? Er ho god eller vond?

Samtidig må han passe seg for plageåndene – og finne litt ut av sånne kjærleiksgreier.

Omslaget er veldig flott. Tittelen er litt meir usikker på. Det har nok mest å gjere med at det er nokre ting i boka som eg som lesar gjerne skulle hatt litt meire informasjon om, og noko av dette refererer direkte til tittelen.

Elles så skulle eg ønske at boka var litt lenger. Det går ofte litt fort i svingane og det blir litt som om forfattaren prøver å få med meir i boka enn det eigentleg er plass til på dei utmålte sidene. På den måten blir det ein del ting som ikkje få nok plass, eg vil gjerne vite meir.  Dette er på ingen måte ei dårleg bok, eg trur berre at den hadde kunne vore mykje betre. Så då blei det ein 3’ar.

Dette syns andre:

Jakten på Atlantis

Eg syns det var vanskeleg å gje nokon  rettferdig karakter til Jakten på Atlantis av Andy McDermott. Den endte til slutt, under tvil, på ein 3’ar. Dette er grunnen.

Det er ei heseblesande spenningsforteljing som flyttar seg rundt mellom Nord-Amerika, Europa, Asia og Sør-Amerika. Heltinna og helten kjem seg gjennom utallige halsbrekkande situasjonar der helten reddar livet hennar og blir litt romantisk skada, men ikkje verre enn at han er heilt fin igjen på neste side. Eg syns igrunnen helten er ganske irriterande. Dersom nokon hadde brukt den flørteteknikken på meg så hadde eg mista ei eventuell interesse på ca. 2 sekund. Men heltinna likar det, så…. Historien heng saman, noko som er livsviktig for dei fleste bøker. Eg syns det er nokså usannsynleg at ein norsk milliardær har fått lov til å anlegge ei 2 km. lang rullebane i ein fjord nett sør for Bergen, men det får no så vere. Boka var til tross for sine klisjear heldigvis ikkje heilt forutsigbar. Eg likar at forteljinga tar nokre uventa vendingar undervegs, det var igrunnen det som fekk meg til å lese den ferdig. Innhaldsmessig syns eg ein 3’ar var heilt greit.

Så var det omsetjinga. Omsetjarar får ikkje så mykje merksemd, vanlegvis er det ein setning om at det var greit omsett eller godt omsett. Denne omsetjinga kjem eg til å sei litt om. Eg kan tilgje ei omsetjarblemme, kanskje til og med to, men med denne boka vart det for mange til å ikkje nemne det. Etterkvart byrja eg å sette inn post-it-lappar der dei verste feilane var, og det vart ein del lappar.
Eit par døme: Eit helikopter blir i samme actionsekvens omtalt som både helikopter og fly. Eg reknar med at det i originalteksten har stått «aircraft», så helikopter og luftfartøy brukt om kvarandre hadde vore greit, men helikopter og fly er ikkje det samme. Ein annan stad er det snakk om at ein fjellskrent ser ut til å vere grunn nok til å komme ned utan klatreutstyr. På engelsk blir utrykket shallow gradient brukt om ei slak stigning og eg tippar ordet «shallow» på ein eller annan måte har vore brukt i originalteksten. Så har det truleg blitt omsett direkte utan tanke for kva som er korrekt uttrykksmåte på norsk. Ein annan stad blir det snakka om den periodiske tidstabellen. Utfrå resten av setningen antar eg at det eigentleg er snakk om det periodiske systemet. Kjemikaren eg har konsultert om dette hadde heller aldri høyrt om ein periodisk tidstabell. Det er fleire andre rare ting rundt om i teksten i tillegg til desse. Forlaget skal også ha sin del av kjeften sidan eit par namn er stava på to forskjellige måtar på samme side, dette burde blitt avslørt av ein enkelt stavekontroll. Alt i alt syns eg desse tinga viser at både omsetjar og forlaget har slurva med denne boka, og det fortjener dei ein 1’ar for.

Til saman blir det altså ein veldig svak 3’ar, men folk som ikkje blir irriterte over slike språklege ting kan tolke det som ein sterk 3’ar. Andy McDermott omtalar sjølv bøkene sine som «Indiana Jones møter James Bond», og det er ganske treffande. Synd at denne boka er mindre morsom enn Indiana Jones, men kanskje den vil vere morsommare som film.

Boka er forresten den første i ein serie bøker med dei samme hovudpersonane. På engelsk har det til no komt ut 6 bøker i serien og den neste er venta i 2011. På norsk er det førebels berre denne som har komt ut.

Dette syns ein del folk som har lest boka på engelsk:

Fedrenes løgner av Tom Egeland

Eg har med stor glede lest fleire av Tom Egeland sine bøker, så det var med forventning eg tok fatt på Fedrenes Løgner.

Fedrenes løgner handlar om 4 generasjonar av familien Scott. Victor er boka sin forteljar som i 1970 bestemmer seg for å skrive forteljinga om sine 3 berømte forfedre. Faren Carl Scott, klimaforskaren som forsvant i isen då Victor var 10 år. bestefaren William Scott som vant nobelprisen for ein fantastisk romantrilogi og sidan døydde som krigshelt, og oldefaren Alexander Scott som tilbrakte 20 år på ei aude øy etter eit forlis. Men, etter å ha reist jorda rundt i jakta på historiane så bestemmer Victor Scott seg brått for ikkje å offentleggjere manuskriptet sitt og slik forblir det fram til han dør i 2010.

Eg syns framleis at Egeland skriv godt, men eg er uansett ikkje så veldig begeistra for denne boka. Det blir for mykje uinteressant pjatt. Best syns eg boka er når dei mest intense tinga blir skildra, Carl Scott sine dagboknedteikningar frå isflaket er veldig gode og det same syns eg om skildringa av William Scott som ligg døyande etter flystyrten. Mange av kvardagsskildringane og dei daglegdagse dramaa er eg ikkje særleg begeistra for.  Victor Scott sjølv blir eg heller aldri noko glad i, eg syns han er ein sjølvmedlidande tullebukk. Som dreven romanlesar mistenker eg også veldig fort fleire av løgnene som etterkvart blir avslørt. Det kom nokre overraskingar og, og det er jo alltid kjekt, men også for mange ting som eg allereie hadde ant at skulle komme.

Dersom eg skulle velge ville eg heller lest Lucifers evangelium ein gong til, den overraska heile vegen.

Folk syns litt diverse om Fedrenes løgner:

Sangen om Malonia

Sangen om Malonia er den første boka av den unge forfattaren Catherine Banner. Den handlar om Leo som er femten år og bur saman med bestemora og lillebroren Stirling i landet Malonia. Malonia er regjert av ein konge som tok makta ved eit kupp for nokre år sidan og landet ligg i konstant krig med nabolandet. Kongen er og trua av at den unge tronarvingen Cassius også er i live.

Ein dag finn Leo ei svart bok utan innhald, men etterkvart så dukkar det opp skrift i denne boka. Teksten handlar om fleire personar som bur i England, eit mytisk land dit Leo sin grandonkel Aldebaran visstnok skal ha reist og der Cassius visstnok og skal vere. Ein dag blir Stirling sjuk. Han har fått den frykta soldatfeberen. Leo les høgt til han frå den svarte boka og etterkvart lærer vi meir om kva som har hendt i tidlegare tider og kva som skjer i England no.

Eg syns at dette var ei ujamn bok og at nokre av dialogane var direkte dårlege. Andre delar av boka er strålande. Grunnen til at eg strekker meg til ein 3’ar er at eg likte konseptet med tre forskjellige stemmer (markert med forskjellige skrifttype) og at delar av boka var veldig bra. Eg er og håpefull til fortsetjinga og til at ein 18 år gammal forfattar som skriv såpass bra alt no, blir endå betre i neste bok.

Det er slettes ikkje alle som er einige med meg:

Dystopia 1 av Terje Torkildsen

Dystopia 1 av Terje Torkildsen handlar om seks elevar frå den internasjonale skulen i Stavanger som er på skuletur til London. Medan dei er der blir byen oversvømt av ei stor flodbølge. Alt samband med omverda blir brote og det blir erklært unntaktstilstand. Utan å vite noko om korleis situasjonen er heime i Stavanger har ungdommane og læraren som er med dei berre eit ønske. Dei vil heim.

Dette er ein spenndande start på ein planlagt fireboksserie. Boka er på ført, moderne og levande nynorsk utan spesielle vanskelege og uvante ord.

Til tross for at boka er spennande så fungerer den ikkje heilt for meg. Eg trur ikkje heilt på skildringane av korleis London vil fungere etter ein slik katastrofe, og eg trur ikkje heilt på skildringa av ungdommane heller. Eg syns ikkje boka er så veldig dårleg, berre ikkje at den er så veldig god heller. Forhåpentlegvis vil eg like Dystopia 2 betre når den kjem.

Men spennande er boka, det skal den ha.

Boka er ikkje anmeldt så veldig mange andre stader, men nokre andre meiningar fann eg:

  • Slapp dystopi – Barnebokkritikk
  • Røft og brutalt – Stavanger Aftenblad,  15.12.2009  – Artikkelen kan finnast på Atekst.

Terje Torkildsen er også forfattar av boka Marki Marco som han vann Uprisen for.

Landet under isen

Landet under isen tar oss med til den vesle staden Smalvik som er røyklagt av røyken som veltar opp frå undersida av den store isbreen i fjella bak bygda. (Omtrent som om Jondal skulle vore innhylla i røyk som kom frå Folgefonna). I løpet av dei siste åra har det forsvunne fleire menneske frå denne bygda, og mange andre har valgt å flytte vekk.

Den dagen forteljinga tek til har det blitt oppdaga bein etter 4 menneske i kjellaren på godset i bygda og førstebetjent Jerstad kjem til bygda. Så deler forteljinga seg i to: I den eine blir vi med førstebetjenten som prøver å finne ut kva som foregår. I den andre blir vi med den eine av dei forsvunne ungdommane, dette er ei forteljing som tar til då han og nokre andre forsvinn eit år tidlegare og går så framover mot notida.

Lars Mæhle har henta inspirasjon og stoff frå bøker om kristendommen i tillegg til legender og sagn frå heile verda. Han seier og sjølv at han er inspirert av Tolkien og andre fantasyforfattarar. Dette merkast godt, dette er ei bok i den klassiske fantasysjangeren med ei reise, eit oppdrag og kampen mellom gode og onde krefter.

Det er berre det at ikkje syns den er heilt god nok. Språket er bra og eg syns bygda og det som skjer der blir skildra på ein god måte. Det eg slit med er landet under isen, det fungerer dårleg for meg. Dersom ei fantasiverd skal fungere må den vere bygd opp på ein slik måte at eg kan tru på den, men denne fantasiverda blir alt for skisseaktig. Det irriterer meg også at parallellane til vår eiga verd sine kristne, jødiske og muslimske tradisjonar er alt for tydeleg. Det er ein veldig spennande historie, og eg skulle gjerne likt den betre, men det blir ein trear.

Dette syns andre om boka (og dei er ikkje alltid einige med meg):

Boka er også anmeldt i Stavanger Aftenblad, Aftenposten, Dagsavisen, Åndalsnes avis og Troms folkeblad – alle som er pålogga ped-nettet på skulen kan finne anmeldelsane på Atekst.